اهمیت سر زدن به افراد مسن آلزایمری

برخی معتقدند افراد آلزایمری نیازی به دید و بازدید اطرافیان ندارند و به خاطر بیماری شان کسی را نمی شناسند در صورتی که سخت در اشتباهند و بهتر است به سراغ ان ها بروید هرچقدر هم که برای آن ها ناآشنا باشید

کسانی که به آلزایمر مبتلا هستند، وقتی یکی از خویشاوندان به دیدارشان می‌رود، احساس شادی می‌کنند، حتی اگر او را نشناسند.

به نقل از سایت «ایندپندنت»، انجمن آلزایمر انگلیس با انجام یک تحقیق می‌گوید، بیش از ۴۰ درصد افراد گمان می‌کنند بیماران آلزایمری که آن‌ها را به جا نمی‌آورند، از ملاقات با آن‌ها نیز سود چندانی نمی‌برند. این باور کاملاً اشتباه است و آدم‌ها با وجود این بیماری، حافظه احساسی‌شان را حفظ می‌کنند و دیدن یکی که دوستش دارند، می‌تواند احساس انس، شادی، راحتی و امنیت را در آن‌ها ایجاد کند.

در این تحقیق هم چنین حدود ۷۰ درصد گفتند، به آشنایان آلزایمری خود سر می‌زنند حتی اگر در ظاهر آن‌ها را نشناسند.

با این حال، انجمن آلزایمر انگلیس تاکید می‌کند، بیش از نیمی از بیماران آلزایمری احساس انزوا می‌کنند و مهم است که در طول سال، به طور مرتب به آن‌ها سر زده شود.

دستور غذایی مفید و خوشمزه برای سالمندان

پوست لیمو ترش: یک عدد (رنده شده)
یک قاشق مرباخوری زنجبیل تازه ( رنده شده)
یک حبه بزرگ سیر
۲ قاشق سوپ‌خوری روغن مایع
۲۵۰ گرم سینه مرغ ورقه شده
نصف یک عدد فلفل دلمه‌ای قرمز
نصف یک عدد فلفل دلمه‌ای سبز
۴ عدد پیازچه خرد شده
۲ عدد هویج متوسط خلال شده
۱۱۵ گرم لوبیا سبز خرد شده
۲۵ گرم بادام پودر شده
یک قاشق سوپ خوری سس سویا
کمی شکر
به مقدار لازم فلفل سیاه و نمک
گشنیز تازه

طرز تهیه :
سیر و زنجبیل را پوست می‌گیریم و خرد می‌کنیم. روغن را در ماهیتابه میریزیم و داغ می‌کنیم. زنجبیل، سیر و رنده پوست لیمو را ۳۰ ثانیه روی حرارت زیاد تفت می‌دهیم. سپس سینه مرغ را به صورت نازک ورقه می‌کنیم و به آن اضافه می‌کنیم و ۲ دقیقه تفت می‌دهیم. در مرحله بعد، همه سبزیجات را اضافه می‌کنیم، ۱۰ دقیقه می‌گذاریم روی حرارت بماند تا سبزیجات و سینه مرغ کمی بپزند.پودر بادام، سس سویا، شکر، نمک و فلفل را اضافه می‌کنیم و دو سه دقیقه دیگر روی حرارت نگه می‌داریم. بعد از این مدت، غذا آماده خوردن است.
این غذا را می‌توان با برنج نیز سرو کرد.

نکات تغذیه‌ای :
۱ – سبزیجات مختلفی که در تهیه این غذا به کار رفته‌اند، منبع خوبی از فیبر غذایی هستند که باعث کاهش چربی خون می‌شوند.
۲ – استفاده از روغن مایع به جای روغن جامد که دارای اسیدهای چرب غیراشباع است، از نکات مثبت تهیه این غذای کم چربی است.
۳ – استفاده از گوشت سفید به جای گوشت قرمز که چربی کمتری دارد، آن را به یک غذای مفید تبدیل می‌کند.

گردآوری : گروه سبک زندگی سیمرغ

سردرد در دوران سالمندی

در دوران یائسگی سردردهای زیادی ممکن است سراغتان بیایند می خواهیم بهترین روش های پیشگیری کننده از انواع سردردها را به شما آموزش دهیم و با این کار مانع مبتلاشدن به آنان در دوران یائسگی شویم افسردگی و سردرد شایع ترین عارضه های دوران بارداری هستند

طبق یک تحقیق جدید، زنانی که مبتلا به سردردهای شدید میگرنی هستند در آستانه نزدیک شدن به دوران یائسگی قرار دارند.

به گزارش مهر، محققان دانشکده پزشکی آلبرت انیشتین نیویورک سیتی به مطالعه ۳۶۰۰ زن مبتلا به میگرن قبل و در طول دوران یائسگی پرداختند.

آنها در این تحقیق جدید دریافتند که خطر بروز حمله میگرنی مداوم (۱۰ بار یا بیشتر در ماه) با افزایش ۶۰ درصدی سردرد در طول مدت زمان آغاز دوره یائسگی همراه است.

دکتر ریچارد لیپتون، سرپرست تیم تحقیق، در این باره می گوید: «تغییر در هورمون های زنانه نظیر استروژن و پروژسترون که در دوره قبل از یائسگی آغاز می شود باعث افزایش بروز حملات میگرنی در این دوران می شود.»

طبق یافته های این مطالعه، ریسک بروز میگرن در آخرین دوره نزدیک به یائسگی در بالاترین حد خود قرار دارد چراکه سطح استروژن زنان بسیار پایین است.
دکترسلام

کیفیت دادن به زندگی سالمندان

سالمندان از چه کارهای تفریحی سالم باید در زندگی شان کمک بگیرند تا به ارامش برسند و از بروز آلزایمر و افسردگی که شایع ترین عارضه های مربوط ببه این سن هستند در آن ها پیشگیری کرد

داشتن تغذیه مناسب، سطح بهداشتی – درمانی کافی، داشتن مکان زندگی راحت و آسوده، امکانات مالی کافی و … موارد مهمی در زندگی سالمندان هستند که باعث ارتقای سطح روانی و جسمی و در نهایت شادی و سرزندگی آنها می شوند اما بخش مهمی از رازهای شادی و سلامت سالمندان به تفریح آنها مرتبط است که معمولا کمتر به آن توجه می شود چون اغلب ما فکر می کنیم آنها بیشتر به استراحت و محیط آرام نیاز دارند.

در حالی که سالمندان وقت آزاد زیادی دارند و اگر بتوانند بخشی از زمان خود را به تفریح اختصاص دهند قطعا سلامت روانی و جسمی شان تضمین خواهد شد. تفریحات در نظر گرفته شده برای سالمند باید انرژی و نشاط بیشتری به او بدهد؛ بدون اینکه آزار و اذیتی به او برساند.

مثلا تفریحی مانند بازی شطرنج ممکن است برای سالمندی مفید و برای سالمند دیگری خسته کننده و حتی مضر باشد یا اگر به سالمندی که بیماری ریوی یا آرتروز شدید دارد توصیه کنیم هر روز پیاده روی کند، در واقع نه فقط موجب آزار او شده ایم بلکه ممکن است سلامت جسمی او را هم به خطر اندازیم. بنابراین برای انتخاب نوع تفریح سالمندان این شرایط باید در نظر گرفته شود.

۱- در نظر گرفتن وضعیت فرهنگی – اجتماعی

نوع فرهنگ و ساختار اجتماعی که فرد در آن رشد کرده، نکته بسیار مهمی است که علایق و دلبستگی های او را نمایان می کند. مثلا برای فردی که در یک خانواده مذهبی رشد کرده شاید حضور در مراسم قرآن خوانی یا مراسم مذهبی بسیار نشاط بخش باشد. چنین سالمندانی علاقه زیادی هم به سفرهای زیارتی دارند؛ بنابراین باید شرایطی به وجود آید تا با تورهای مسافرتی ارزان قیمت به سفر بروند.

تفریح های مذهبی برای افرادی که در اروپا زندگی می کنند یا سطح اعتقادی مذهبی قوی ندارند، مناسب نیست. برای این افراد به رفتن به مناطق تاریخی، طبیعت گردی، حضور در مجامع ادبی و گوش دادن به موسیقی های مورد علاقه به جای حضور در مراکز مذهبی خیلی مفرح تر است.

۲- در نظر گرفتن شرایط تحصیلی

جامعه سالمندان ما به سمتی می رود که تعداد سالمندان تحصیلکرده بیشتر شده است. برای فردی که تحصیلاتی در زمینه خاص و علاقه به مطالعه دارد، به احتمال زیاد کتاب گزینه مناسبی برای اوقات فراغت است. این افراد می توانند در مراسم ادبی و شعرخوانی حضور یابند.

در گوشه و کنار شهر و در کتابخانه ها و محافل ادبی گاهی سالمندان می توانند همتایان خود را بیابند و بدین وسیله دوستان جدیدی هم پیدا کنند. جدول حل کردن، بازی شطرنج و بازی های دیگر فکری نیز برای افراد تحصیلکرده تفریح های خوبی است.

۳- در نظر گرفتن مکان تفریحی

در کشورهای پیشرفته دنیا مراکز تفریحی برای سالمندان در محله های مختلف وجود دارد و با توجه به شرایط جسمانی سالمند نزدیکترین آنها انتخاب می شود و سالمند در ساعات و روزهایی از هفته در آنجا حضور می یابد. در کشور ما نیز چند مرکز وجود دارد و تلاش شده مراکز بیشتری دایر شود ولی تعداد این مراکز بسیار اندک است و نمی تواند جمعیت رو به رشد سالمندی کشور ما را پوشش دهد.

۴- در نظر گرفتن شرایط اقتصادی

تفریحی که برای هر سالمندی توصیه می شود به شرایط اقتصادی او نیز بستگی دارد. سالمندی دوره ای است که کمتر کسی شاغل است. اغلب سالمندان بازنشسته اند و در بازنشستگی هم درآمد کاهش می یابد.

از یک سو، سطح هزینه ها به دلیل ناتوانی های ناشی از بیماری و هزینه های درمانی بالا می رود و از سوی دیگر، ساختار جامعه ما طوری است که والدین همچنان نقش حمایتگری خود را هنگام ازدواج فرزندان و بعد از ورود عروس و داماد و نوه ها به زندگی ایفا می کنند و این کار نیز مخارج آنها را چند برابر می کند.

در یک نظرسنجی از سالمندان پرسیده شد برای چه به مراکز ورزشی یا مراکز تفریحی مراجعه نمی کنند؟ بسیاری از آنها دلیل اصلی حضور نیافتن در چنین مراکزی را نبود امکانات مالی عنوان کردند. بنابراین بهتر است تفریحی برای سالمند در نظر گرفته شود که متناسب با شرایط اقتصادی او باشد یا هزینه ها را به حداقل برسانند.

۵- در نظر گرفتن هنر و حرفه سالمندان

بعضی از سالمندان هنر خاصی دارند، مثلا کار دستی بلد هستند. باید مراکزی تاسیس شود که سالمندان بتوانند کارهای دستی خود را به این مراکز ارائه دهند. حتی سالمندانی هستند که به کشاورزی علاقه زیادی دارند. برای این گروه باید پارک هایی را در نظر گرفت و باغبانی و کاشت گل و گیاه را برعهده سالمندان علاقمند به ۸این کار گذاشت.

البته در مرکز کهریزک مناطقی وجود دارد که سالمندان می توانند در آن به کاشت گل و گیاه بپردازند ولی هنوز برنامه گسترده و جامعی در نقاط دیگر تهران و شهرستان ها دیده نمی شود. حتی در مرکز کهریزک نگهداری از حیوانات دست آموزی را شروع کرده اند ولی این کار باید در هر پارکی انجام شود و هر سالمندی یک حیوان دست آموز داشته باشد و از آن مراقبت کند.

سالمندان روستایی به طور خودکار و به دلیل دسترسی راحت به طبیعت و حیوان، این کار را انجام می دهند. نگهداری از حیوانات نقش درمانی هم ایفا می کند. ثابت شده سالمندان مبتلا به آلزایمر (آلزایمر خفیف) با نگهداری از حیوانات آرامش بیشتری پیدا می کنند.

۶- در نظر گرفتن فعالیت فیزیکی

ورزش برای سالمندان باعث تندرستی و سلامت جسم و روح می شود؛ بنابراین اختصاص دادن مکان هایی برای ورزش سالمندان جزو ضروریات است. بعضی از مراکز ورزشی استانداردهای لازم را ندارند و ممکن است سلامت سالمند را به خطر اندازند. مثلا کفپوش مناسبی نداشته باشند و باعث لیز خوردن سالمند و زمین خوردنش شوند.

در کشورهای توسعه یافته که تقریبا ۲۵ درصد از جمعیت آنها سالمند هستند توجه بیشتری به این طیف سنی شده است و در هر محله ای باشگاه های استانداردی وجود دارد که سالمندان همان محله می توانند در آنجا حضور یابند.

بهترین ورزش برای این گروه سنی ورزش های مقاومتی و هوازی است. توصیه می شود اگر سالمند مشکل خاصی ندارد هفته ای ۱۵۰ دقیقه برنامه فعالیتی را داشته باشد. ورزش های آرام مانند تایچی و یوگا نیز برای این طیف سنی مفید است. البته این ورزش ها هزینه بر هستند و دولت باید تمهیداتی را برای رفاه بیشتر سالمندان و استفاده از وسایل تفریحی بیندیشد و کارت های ویژه و تخفیف هایی را برای آنها در نظر بگیرد.

۷- در نظر گرفتن تجربیات سالمندان و استفاده بهینه از آن

در کشورهای شمال اروپا از تجربه های نسل قدیم استفاده بهینه می شود. آنها از سالمندان در مهد کودک ها و مدارس ابتدایی دعوت می کنند تا برای آنها از تجربه و اتفاق های گذشته تعریف کنند. این کار هم حس خوبی به سالمندان می دهد و هم بدین وسیله گسست بین نسلی از بین می رود و ۲ نسل قدیم و جدید به هم پیوند می خورند و کنار هم قرار می گیرند.

*دکتر فرشاد شریفی، اپیدمیولوژیست عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی تهران
هفته نامه سلامت

خطر مشکلات ریوی برای سالمندان

بیماری های ریوی بیشتر از دیگران افراد سالمند را تهدید می کند و در صورت عفونی شدن و عدم درمان شدت بیشتری می یابد و در بدن آن ها گسترده خواهد شد آن ها باید مراقبت های زیادی از بدنشان در این فصل داشته باشند و از تضعیف قوای بدنی شان در برابر مشکلات ریوی پیشگیری کنند

بیماری های دوران سالمندی متفاوت تر و متنوع تر از دوران جوانی است و یکی از بیماری هایی که در سالمندان نسبتا رایج است، بیماری های ریوی در سنین بالاست.

از سوی دیگر و از آنجا که این روزها زیاد صحبت از تزریق واکسن آنفلوآنزا می شود، بی مناسبت ندیدم که به انواع شایع بیماری های ریوی در سالمندان اشاره کنم و یادآور شوم که یکی از راه های کم کردن شانس ابتلا به این بیماری ها، تزریق سالانه واکسن آنفلوآنزا است.

سالمندان بیشتر از جوانان در معرض خطر عفونت های ریوی هستند و مهم ترین دلیل آن هم ضعف سیستم ایمنی در افراد پس از میانسالی است. به طور طبیعی انسان ها بعد از ۵۰ سالگی دچار ضعف سیستم ایمنی می شوند و هر چه سن افزایش می یابد عوارض این ضعف با شدت بیشتری نمایان می شود.

یکی از عوارضی که ضعف سیستم ایمنی روی بدن دارد، افزایش احتمال ابتلا به عفونت در سالمندی است. البته عفونت های ریوی در هر سنی خطرناک هستند ولی در سالمندان این خطر بیشتر است. عفونت ریوی همچنان یکی از دلایل اصلی مرگ و میر افراد میانسال است. بنابراین بهترین راه برای کاهش مرگ و میر سالمندان در اثر بیماری، شناخت مواردی است که احتمال عفونت ریه را در سالمندان بالا می برد تا با جلوگیری از آنها بتوان احتمال را به حداقل رساند.

عوامل خطرساز عفونت ریوی در سالمندان

* سیگار: سالمندانی که سیگار می کشند، بیشتر از سایر همسالان خود در معرض ابتلا به عفونت های ریوی هستند.

* کم تحرکی: دراز کشیدن زیاد و بی تحرکی، باعث می شود ترشحات در ریه تجمع پیدا کند و این مسئله باعث بالا رفتن شانس عفونت دستگاه تنفس می شود.

* عدم تزریق واکسن آنفلوآنزا: این واکسن شانس بروز بعضی از عفونت های ویروسی ریه را کمتر می کند و باید سالیانه تزریق شود.

* مصرف برخی از داروها: از داروهایی استفاده می کنند که باعث خشکی دهان و بزاق می شود. بعضی از داروها مانند داروهای ضد اضطراب و ضد افسردگی با کاهش ترشح بزاق و توقف ویروس ها در مجاری تنفسی، زمینه را برای ابتلا به عفونت های ریوی مهیا می کنند.

* دیابت: سالمندانی که به دیابت کنترل نشده مبتلا هستند، بیشتر از سایر همسالان خود در معرض ابتلا به عفونت های روی هستند.

* دمانس یا آلزایمر: در این افراد سطح هوشیاری پایین است. ممکن است داروهای خواب اور هم برای بیمار تجویز شود، در نتیجه اختلال در بلع در بیماران مشاهده می شود که احتمال برگشت محتویات حلق و دهان آغشته به میکروب را به مجاری ریوی بالا می برد.

علائم عفونت ریوی در سالمندان

علامت عفونت ریوی در جوانان با سالمندان متفاوت است. در افراد جوان معمولا بیماری با سرفه حاد، خلط به رنگ زرد و تنگی نفس و تب و لرز شروع می شود و به شکل حاد و پر سروصداست و ظرف مدت کوتاهی حتما فرد را به سوی پزشک سوق می دهد ولی در سن بالا این علائم وجود ندارد و تنها علامتی که نشانه بروز بیماری است، کاهش سطح هوشیاری سالمند است. یعنی بیمار بدون سرفه، خلط و … فقط دچار خواب آلودگی می شود و خواب آلودگی تنها علامت عفونت تنفسی بیمار است.

همچنین در سنین بالا بعضی از سالمندان در خانه سالمندان نگهداری می شوند. زندگی در مراکز نگهداری باعث می شود سالمندان در معرض عفونت های خاص که اتفاقا خطرناک هم هستند قرار گیرند. این افراد نسبت به کسانی که در خانه مسکونی زندگی می کنند بیشتر در معرض خطر هستند.

خانواده ها نسبت به کاهش هوشیاری سالمند و هر علائم غیرعادی هوشیار باشند و خیلی زود سالمند را به اولین مرکز درمانی برسانند. هر چقدر درمان با تاخیر باشد، احتمال پیشرفت بیماری و فوت سالمندانی که کهنسال هستند، بیشتر خواهد شد.

بیماری های انسدادی مزمن ریه

انتظار می رود تا سال ۲۰۲۰، COPD یا بیماری انسدادی مزمن ریوی سومین علت مرگ و میر سالمندان را به خود اختصاص دهد. پیش بینی می شود در سال های آینده از هر ۶ زن یک نفر و از هر ۴ مرد یک نفر بعد از ۵۵ سالگی به بیماری انسدادی مزمن ریوی مبتلا باشند.

بروز این بیماری ارتباط زیادی با سن دارد. عامل اصلی بروز بیماری انسدادی مزمن ریوی، سیگار است. مهمترین اقدام برای جلوگیری از ابتلا به این بیماری ترک سیگار است. در صورت ابتلای سالمند بهترین درمان استفاده از اسپری ها و داروهای استنشاقی است.

البته مصرف این داروها در سن بالا با مشکلاتی همراه است و حتما باید نحوه درست استفاده از اسپری به سالمندان آموزش داده شود. مهم است که هماهنگی بین دست و تنفس وجود داشته باشد ولی اغلب سالمندانی که سن بالایی هم دارند نمی توانند این هماهنگی را به خوبی ایجاد کنند. درست مصرف نکردن دارو باعث پیشرفت بیماری خواهد شد.

بیماری های همراه

حدود ۴ درصد از مبتلایان به COPD به بیماری های روان شناختی مانند افسردگی و اضطراب مبتلا هستند. به همین دلیل ممکن است داروهای تجویز شده را به خوبی مصرف نکنند یا نسبت به بیماری بی توجه باشند. در این افراد احتمال فوت در اثر بیماری COPD زیاد است.

بیماری دیگری که با بیماری انسدادی مزمن ریوی همراه است، بیماری های قلبی است. افرادی که سیگار می کشند در معرض بیماری های قلبی – ریوی قرار دارند. وجود این ۲ بیماری همراه با سی او پی دی احتمال مرگ و میر را در سالمندان بالا می برد.

چنین بیمارانی معمولا علائمی از تنگی نفس را دارند. بیماری های انسدادی مزمن ریوی شامل برونشیت مزمن، برونشکتازی و آمفیزم هستند که باعث انسداد در مجاری راه های هوایی می شوند. انسداد پیشرونده است و بیماران باید در بیمارستان بستری شوند تا اکسیژن تراپی و اقدامات درمانی دارویی برای شان انجام گیرد. سالمندان سیگاری حتما باید سیگار را ترک کنند.

*دکتر رسول علیان نژاد، فوق تخصص ریه و عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی گیلان

هفته نامه سلامت

حفظ کیفیت رابطه جنسی حتی در پیری

اگر می خواهید حتی در زمان پیری نیز زندگی جنسی سالم و خوبی داشته باشید و اجازه ندهید سردی و بی روحی بر روابط جنسی با همسرتان به وجود بیاید با بکاربردن برخی روش ها از سردی در روابط جنسی تان در زمان میانسالی پیشگیری کنید!

درست است که نمی‌توان فرآیند پیری را متوقف کرد و این فرآیند ممکن است بر روی کیفیت زندگی جنسی زوج‌ها تاثیر منفی بگذارد، اما راه‌های زیادی وجود دارند که از طریق آن‌ها می‌توان همراه با افزایش سن، زندگی جنسی سالمی را تجربه کرد.
درست است که نمی‌توان فرآیند پیری را متوقف کرد و این فرآیند ممکن است بر روی کیفیت زندگی جنسی زوج‌ها تاثیر منفی بگذارد، اما راه‌های زیادی وجود دارند که از طریق آن‌ها می‌توان همراه با افزایش سن، زندگی جنسی سالمی را تجربه کرد.

یکی از مهم‌ترین این راه‌ها، توجه کردن و اهمیت دادن به سلامت عمومی است. ورزش کردن مستمر، رژیم غذایی سالم، نوشیدن مایعات زیاد، پرهیز از سیگار کشیدن و مدیریت استرس در طول زندگی، می‌تواند زندگی جنسی‌تان را فعال نگه دارد و رضایت شما را نسبت به کیفیت آن حفظ کند.

نکته مهم دیگر، برقراری ارتباط مطلوب با همسرتان است. در واقع ارتباط مناسب و مطلوب بین زوج‌ها، بخش مهمی از زندگی جنسی آن‌ها را تشکیل می‌دهد، و واقعا تاثیرگذار است. باید سعی کنید با همسرتان درباره تمایلات جنسی او و خودتان صحبت کنید، و هر گونه تغییری که در تمایلات جنسی‌تان تجربه می‌کنید را برای او توضیح دهید؛ و به‌خصوص موقعی که همسرتان درباره نگرانی و دغدغه‌های جنسی‌اش با شما صحبت می‌کند، شنونده خوبی باشید.

گاهی اوقات حتی بهتر است رابطه جنسی بدون مقاربت را تجربه کنید، یا در زمان‌های متفاوت از شبانه‌روز رابطه برقرار کنید، یا تمرکز اصلی‌تان را روی معاشقه بگذارید. این کارها می‌توانند زندگی جنسی‌تان را هیجان‌انگیزتر و رضایت‌بخش‌تر کنند.

شایع ترین مشکل حافظه در سنین پیری

چرا این بیماری در سالمندان بروز می کندو مهمترین عوامل ایجاد کننده های آن کدامند چگونه می توانند از ابتلا به آن جلوگیری کنند و حافظه و ذهنشان را در برابر این عارضه همه گیر مصون نگاه دارند

در سال ۱۹۰۶ میلادی «آلویس آلزایمر» پزشک آلمانی پس از ۲۰ سال تحقیق توانست تعریفی علمی از این بیماری معروف به بیماری پیری که چیزی بیشتر از یک فراموشی ساده است ارائه دهد که بعدها برای قدردانی از او، این بیماری آلزایمر نامیده شد.
بیماری آلزایمر دو تا پنج درصد اشخاص سالمند را در بر می گیرد و گاهی هم به اشخاص جوان تر حمله می کند که در اثر فاسد شدن سلول های منطقه «هیپوکامپ» که معمولا مقدار زیادی «استیل کولین» تولید می کند به وجود می آید.
سلول های مغزی یا نرون های آسیب دیده، پلاک هایی جمع کرده و به تعداد زیادی می میرند وبه همین دلیل یکی از نشانه های اصلی بیماری آلزایمر، ناتوانی در تحکیم یک یادگیری تازه مثل یادآوری آدرس جدید و دشواری در جهت یابی است، هرچند خاطرات رویدادهای دور معمولا کمتر آسیب می بینند.
*** علت بیماری آلزایمر
با بالارفتن سن و پیر شدن سلول ها، ترشح ماده شیمیایی «سروتونین» کاهش می یابد از همین رو ارتباط بین سلولی و انتقال اطلاعات دچار مشکل می شود.
این بیماری همیشه به علت پیرشدن سلول ها نیست، سکته مغزی که باعث از دست رفتن بخشی از سلول های مغز می شود یا شوک عاطفی از دست دادن عزیزی می تواند خطر ابتلا به آلزایمر را افزایش دهد.
یافته های محققان دانشگاه کالیفرنیای جنوبی با انجام آزمایش بر روی یک هزار و ۲۰۰ مورد دو قلو نشان داد ۷۱ درصد از موارد ابتلا به بیماری آلزایمر به دلایل ژنتیکی و سپس عوامل محیطی بروز می کند.
بیماری آلزایمر در بیشتر موارد در اشخاص سالمند در فاصله زمانی هشت تا ۲۰ سال رشد می کند و قربانی این بیماری ، ابتدا افت حافظه پیدا کرده و اغلب قدرت جهت یابی خود را به شدت از دست می دهد، حتی اعضای خانواده خود را نمی شناسد، هیجان های کودکانه نشان می دهد و از عهده نظافت خود و لباس پوشیدن برنمی آید.
بیماران آلزایمری، فراموش شدگانی هستند که زندگی برای آنها سناریوی تلخی شده که گاهی گم می شوند و گاهی گم می کنند، در لحظاتی حتی با خود هم غریبه می شوند و اسم خودشان را هم یادشان نمی آید.
اکنون تخمین زده می شود حدود ۶۰۰ هزار نفر در ایران به بیماری این بیماری مبتلا باشند و در هر چهار ثانیه یک نفر در جهان و در هر هفت دقیقه یک نفر در ایران به آن مبتلا می شود.
بیماری آلزایمر یک نوع اختلال عملکرد مغزی است که طی آن به تدریج توانایی های ذهنی بیمار تحلیل می رود و بارزترین تظاهرآن زوال عقل و اختلال حافظه است.
اختلال حافظه معمولا به تدریج ایجاد شده و پیشرفت می کند، در ابتدا اختلال حافظه به وقایع و آموخته های اخیر محدود می شود ولی به تدریج خاطرات قدیمی هم آسیب می بینند.
بیمار پاسخ سوالی را که چند لحظه قبل پرسیده است فراموش می کند و مجددا همان سوال را می پرسد. وسایلش را گم می کند و نمی داند کجا گذاشته است. به تدریج در شناخت دوستان و آشنایان و نام بردن اسامی آنان نیز مشکل ایجاد می شود. مشکل مسیریابی پیدا می کند و اگر تنها از خانه بیرون برود گم می شود.
در موارد شدیدتر حتی در تشخیص اتاق خواب، آشپزخانه، دستشویی و حمام در منزل خودش هم مشکل پیدا می کند.
بروز اختلال در حافظه و روند تفکر سبب آسیب عملکردهای اجتماعی و شخصی بیمارشده و در نتیجه ممکن است سبب افسردگی, عصبانیت , پرخاشگری بیمار شود.
***نگاهی به زندگی چند بیمار آلزایمری
اعظم ۷۵ ساله یکی از مبتلایان به آلزایمر است که روز به روز وضعیتش بدتر می شود، اما سودابه دختر بزرگش از او مراقبت می کند.
سودابه می گوید: مادرم از پنج سال قبل به آلزایمر مبتلا شده و هر روز وضعیتش بدتر می شود، اوایل نگهداری از او راحت تر بود ولی در یک سال اخیر وضعیت مادرم خیلی بدتر شده است و برادرم هم در نگهداری از او به من کمک می کند.
وی افزود: مادرم ؛ من و داداشم را نمی شناسد و می گوید بچه های من هنوز در گهواره هستند و احساس می کند که هنوز زنی جوان است.
وی بیان کرد: مادرم دوست دارد دائما از منزل خارج شود و وقتی به او اجازه نمی دهیم عصبانی می شود. دیگر از پس کارهای معمولی مانند دستشویی رفتن ، غذاخوردن و بقیه کارهایش برنمی آید.
صغرا ۶۹ ساله یکی دیگر از مبتلایان آلزایمر است که به گفته همسایه ها در مراحل اولیه این بیماری است، ۱۰ سالی از مرگ همسرش می گذرد، بعد از آنکه فرزندانش متوجه بیماری او شدند و خواستند که با آنها زندگی کند ، زیربار نرفت و همچنین دوست ندارد که فرزندانش هم با او زندگی کنند.
معصومه یکی از دختران صغرا می گوید: او زندگی در تنهایی را می خواهد ولی تنها زندگی کردن برای کسی که به آلزایمر مبتلاست کار آسانی نیست.
وی گفت: بعضی اوقات یادش می رود شیرگاز را ببندد ، کلیدها را گم می کند ، بیماری های تنگی نفس و گرفتگی رگ های قلبش نیز قوز بالا قوز شده است.
وی افزود: فرزندانش چند روز یک بار به رغم پیمودن مسافت زیادی برای دیدن مادر می آیند ولی او دوست ندارد پیشش بمانند و می گوید نوه هایش شلوغ کار هستند و حوصله سر و صدا ندارم.
قاسم ۸۰ ساله از دیگر مبتلایان آلزایمر است. محسن نوه بزرگ او می گوید: پدربزرگم خیلی بی اعتماد شده و مدام از دزدیده شدن وسایلش شاکی است. دائم باید یک نفر حواسش به او باشد وگرنه شروع به دعوا و مرافعه با همسایه ها می کند و می گوید آنها وسایلم را برداشته اند. نسبت به همه چیز اعتمادش را از دست داده و احساس امنیت ندارد. گاهی اوقات می گوید که می خواهند من را بکشند.
مرضیه مادر محسن با تائید حرف های پسرش گفت: بیماری بابام ، اوایل از فراموش کردن چیزهای کوچک شروع شد ولی الان وضعیتش خیلی بدتر شده ، یک حرف را چند بار تکرار می کند و خیلی وقت ها افراد را با یکدیگر اشتباه می گیرد. مدام سراغ مادرم که ۱۵ سال قبل فوت کرده است را می گیرد.
وی افزود: خیلی وقت ها یادش می رود که نیم ساعت قبل غذا خورده است و اگر مانع از غذاخوردن چندباره اش شویم عصبانی می شود. در خانه ماندن را دوست ندارد و می خواهد همیشه بیرون باشد و وقتی هم که بیرون می رود دائما با مردم دعوا می کند.
*** فرد، خانواده و جامعه درگیر بیماران آلزایمری هستند
به گفته یک عصب شناس ، مشکل بیماران آلزایمری گسترده تر ازآن چیزی است که به نظر می آید و فقط مربوط به خودشان نیست بلکه خانواده و اجتماع را هم درگیر می کند.
حسن مهدوی گفت: با پیشرفت این بیماری ، مشکلات زیادی برای فرد و خانواده ایجاد می شود و به مرور حتی ممکن است رفتارهای خطرآفرین از بیمار سر بزند و چون نمی تواند از عهده زندگی روزمره خود برآید ناگزیر به پرستارانی نیاز پیدا می کند که از او مراقبت کنند.
وی افزود: نگهداری از این بیماران به حمایت های دولتی نیاز دارد چرا که مراقبت طولانی مدت از بیماران آلزایمری که شرایطی سخت دارند برای خانواده های آنها دشوار و طاقت فرسا خواهد شد.
وی بیان کرد: بعضی از اعضای خانواده که سالیان دراز و بدون هیچ حمایتی از بیماران آلزایمری دارای شرایط سخت نگهداری می کنند بعد از مدتی خودشان هم بیمار می شوند.
وی اظهار کرد: استرس مزمن مراقبت از بیماران باعث می شود آنها به سندرم مراقبان ؛ که افسردگی همراه با خشونت است دچار شوند.
این عصب شناس می گوید: دولت می تواند با راه اندازی مراکزی که در آن از بیماران آلزایمری مراقبت می شود ، آموزش های لازم را به خانواده های آنان ارائه دهد و آنها را در زمینه مراقبت از این بیماران توانمند کند.
*** کمک روحی و روانی به سالمندان
به اعتقاد یک دکترای طب سالمندی، سالخوردگانی که دارای ناتوانی یا معلولیت جسمی ، روانی و یا حافظه هستند و سابقه زمین خوردن ، خطر سالمند آزاری یا سوانح را دارند ، می توانند برای نگهداری به مجتمع های اقامتی مراجعه کنند.
مهتاب علیزاده گفت: اگر امکان مراقبت از سالمندان در منزل براساس ارجاع پزشک وجود ندارد، این افراد باید برای مراقبت های طولانی مدت به خانه سالمندان یا مراکز نگهداری دمانس (زوال عقل) منتقل شوند.
وی افزود: مراقبت های تسکینی که گاهی در انتهای زندگی فرد سالمند انجام می شود، می تواند در خانه های سالمندان یا منازل افراد با رویکرد بالینی ، روانی و معنوی برای سالمند و خانواده اش ارائه شود.
وی، هدف اصلی از ارائه خدمات برای سالمندان را کنترل و کاهش درد، مشاوره های روحی یا معنوی توسط پزشک و پرستار و نظیر آن ذکر کرد و گفت: معاینه فشارخون برای سالمندانی که سابقه ابتلا به سنکوپ یا زمین خوردن دارند، هنگام بستری در بیمارستان الزامی است.
علیزاده توضیح داد: از دست رفتن کامل ولی موقت هوشیاری، سنکوپ (syncope)نام دارد که فرد به صورت ناگهانی هوشیاری خود را از دست داده و به زمین می افتد.
وی گفت: سنکوپ یا غش، یک حالت نیمه بیهوشی و ملایم تر از شوک است. در این حالت فرد دچار بی خبری کوتاه مدت ازاطراف خود می شود و علت آن نرسیدن خون کافی در کوتاه مدت به مغز است.
به گفته این دکترای طب سالمندی ، در حالت سنکوپ، دستگاه های قلب و ریه فعال است و مدت زمان سنکوپ از چند ثانیه تا چند دقیقه به طول می انجامد و بیمار به صورت خود به خودی هوشیاری خود را به صورت کامل به دست می آورد.
علیزاده گفت: ممکن است قبل از ایجاد سنکوپ، فرد دچار سرگیجه ، تعریق سرد یا تهوع و استفراغ شود و یا بطور ناگهانی و بدون هیچ احساس قبلی سنکوپ رخ دهد.
وی با بیان اینکه فرد؛ بعد از به دست آوردن هوشیاری، معمولا سرحال و بدون علائم است (مگر در صورت واردآمدن ضربه و یا آسیب دیدگی بر اثر زمین خوردن) افزود: شوک هیجانی مثل دیدن مناظر وحشتناک، شنیدن اخبار ناگوار، ایستادن طولانی مدت همراه با ازدحام جمعیت و خستگی شدید، گرما و فقدان هوای تازه ازعلل سنکوپ است و علائم آن رنگ پریدگی، سردی، تعریق فراوان پوست، نبض ضعیف، تنفس سطحی و تند و گشادی مردمک چشم ها می باشد.
*** نتایج برخی پژوهش ها در خصوص جلوگیری از ابتلا به بیماری آلزایمر
براساس مطالعات انجام شده در آمریکا مشخص شد؛ مصرف منظم ماهی از بخش خاکستری مغز در نقاطی که با بیماری آلزایمر مرتبط است ، محافظت می کند و در افرادی که حداقل یک بار در هفته ماهی به صورت کبابی یا بخارپز می خورند ، سلامت مغز بهبود یافته و خطر اختلال شناختی و ادراکی و همچنین خطر بیماری آلزایمر در آنها کاهش می یابد.
یافته های این پژوهش که بر روی ۲۶۰ فرد سالم انجام شده و اطلاعات مربوط به میزان مصرف ماهی آنها در یک دوره ۱۰ ساله توسط MRI سه بعدی ثبت و ارزیابی شد، نشان داد: مصرف حداقل هفته ای یک بار ماهی، موجب حفظ بخش خاکستری در قسمت های مختلف مغز شده و خطر ابتلا به آلزایمر را پنج بار کاهش می دهد و در حقیقت اسیدهای چرب موجود در ماهی موجب بزرگ شدن و تقویت نورون ها (سلول های مغزی) در بخش خاکستری مغز می شود و این پدیده مغز را در برابر بیماری آلزایمر محافظت می نماید.
محققان آمریکایی دانشگاه ماساچوست همچنین در پژوهش دیگری ثابت کردند؛ مصرف آب سیب می تواند سبب بهبود خلق و خوی افراد مبتلا به آلزایمر شود.
این پژوهشگران دریافتند که نوشیدن آب سیب از آسیب های شناختی و آلزایمر در میانسالی جلوگیری می کند و در بهبود عملکرد و جلوگیری از کاهش حافظه و هوشیاری در پیری موثر است.
آنان پس از زیرنظر گرفتن ۲۱ فرد مبتلا به آلزایمر در حد متوسط و شدید متوجه شدند مصرف دو لیوان آب سیب یا ۱۲۰ میلی لیتر در روز می تواند تا ۲۷ درصد از نشانه های رفتاری و روانی مربوط به زوال عقل را بکاهد.
برای این محققان ثابت شد که تغییرات اساسی در پی مصرف آب سیب به ویژه در حالات اضطرابی، لرزش ها و جنون افراد، سبب بهبود حالات و خلق و خوی آنان می شود و مصرف منظم آب سیب نه تنها برای حفظ عملکرد مغز در بهترین حالت خود، بلکه برای به تاخیر انداختن علل کلیدی بیماری آلزایمر و در نتیجه افزایش روش های درمان، موثر است.
محققان آمریکایی در پژوهشی دیگر دریافتند که عدم تعادل ماده معدنی مس تاثیرعمیقی بر روی سیستم اعصاب مرکزی افراد می گذارد.
برای این محققان اثبات شد که مس ؛ تقویت کننده فعالیت مغز قدیم (Old Brain) جایی که مربوط به احساسات و عاطفه است به عنوان یک ماده معدنی مورد نیاز بدن، نقش حیاتی در سلامت دارد.
مطالعات محققان آمریکایی همچنین نشان داد؛ مصرف بیش از حد ماده معدنی مس سبب تغییراتی در مغز شده و خطر ابتلا به بیماری آلزایمر را افزایش می دهد.
ماده معدنی مس برای حفظ عملکرد سیستم عصبی، رشد استخوان و عضلات و ترشح هورمون ها ضروری است و نخود فرنگی، قارچ، آجیل، لوبیا، عدس ، گوجه فرنگی ، موز ، آلو، سویا و سیب زمینی از جمله منابع غنی مس به شمار می روند.
*** آلزایمر یک بیماری مغزی پیش رونده و غیرقابل درمان است
به گفته کارشناس مسئول سلامت روان مرکز بهداشت استان مرکزی ، آلزایمر یک بیماری مغزی پیشرونده و غیرقابل درمان است که موجب از بین رفتن حافظه و مهارت های ادراکی می شود.
زهرا مقدم گفت: ابتلا به این بیماری ، پنج درصد از افراد بالای ۶۴ سال را درگیر می کند که یک سوم آنها ازنظر کارکردهای ذهنی به شدت معلول می شوند.
وی افزود: ازدست دادن ابتکارعمل، فراموشکاری، ناتوانی در نامیدن و گم گشتگی مکانی از نشانه های شایع تر بیماری آلزایمر است و با گذشت زمان دستگاه عصبی فرد مبتلا به آلزایمر رو به وخامت و آسیب می گذارد، خواب آشفته می شود، سرگردانی اتفاق می افتد، رعایت بهداشت و نظافت را نمی کند، کنترل ادرار و مدفوع را از دست می دهد، غیرقابل کنترل، پرخاشگر و لجباز می شود، جیغ و داد می زند و در راه رفتن تعادل ندارد.
وی بیان کرد: بازسازی الگوی زندگی این افراد ضروری است و با استفاده از یادداشت برداری برای ضعف حافظه و خط بریل برای افراد نابینا و جابجا نشدن وسایل خانه و اشیای داخلی می توان کارکردهای لطمه دیده را با کمک خانواده تاحدی جبران نمود.
وی اظهارکرد: مرکز بهداشت استان مرکزی؛ بیشتر دیدگاه اپیدمیولوژی دارد و برنامه های آن عمدتا روی افسردگی ، اختلالات اضطرابی ، وسواس و اعتیاد است چرا که بیشترین شیوع را دارد و افراد زیادی از جامعه را درگیر کرده است و بیماری آلزایمر فعلا جزو برنامه های تشخیص، غربالگری و پیشگیری این مرکز نیست.
به گفته این کارشناس مسئول، پزشکان عمومی مستقر در خانه های بهداشت و مراکز بهداشتی درمانی با تشخیص اولیه بیماری ، نهایتا با ارجاع آنها به نورولوژیست ها و متخصصان مغز و اعصاب، با تشخیص های پاراکلینیکی، عکسبرداری از مغز و غیره، مقدار آسیب دیدگی را تشخیص داده و با دارودرمانی ، فرایند درمان را جهت مهار و کنترل نشانه های بیماری انجام می دهند.
مقدم افزود: عدم رسیدن اکسیژن به مغز، فشار، ضربه و فشار درون جمجمه ای باعث آسیب رسیدن به مغز می شود و افراد سالمند باید نسبت به خودمراقبتی بیشتر توجه کنند و مواظب باشند صدمه نبینند.
وی، کاهش کربوهیدرات ها، افزایش میوه، سبزیجات، لبنیات و دانه های روغنی را برای سلامتی توصیه کرد و گفت: سالمندان با خودمراقبتی و مطالعه می توانند کارکردهای مغز را طراوت ببخشند حتی اگر بیماری آلزایمر در آنها شروع شده باشد ، آن را کند کرده و به تاخیر بیندازند.
*** مراکز نگهداری سالمندان
مدیرعامل موسسه خیریه سالمندان استان مرکزی می گوید: برای شادابی و طراوت سالمندان زن و مرد که اکثر آنها به خاطر تنهایی گوشه گیرند و مبتلا به بیماری های سالمندی از جمله آلزایمر شده اند، آنان در مرکز روزانه جهاندیده و مرکز شبانه روزی ابراهیم آباد اراک در کنار یکدیگر نگهداری می شوند.
پروین جهانبان گفت: مرکز روزانه خدمات توانبخشی، تفریحی، اجتماعی و مراقبتی جهاندیده اراک در راستای کمک به توسعه فرهنگ نگهداری از والدین نزد فرزندان در سال ۱۳۸۸ ایجاد شده و آمادگی پذیرش پدران و مادران فرهیخته و سالمندان را دارد.
وی با بیان اینکه کاهش حرکات فیزیکی، پوکی استخوان و دردهای عضلانی از جمله بیماری های دوران سالمندی است، افزود: این مرکز با ارائه خدمات فیزیوتراپی توسط کارشناسان و تجهیزات الکتروتراپی، توانمندی و نشاط سالمندان را فراهم کرده و می کوشد از پیشرفت بیماری های دوران سالمندی جلوگیری شود و حرکات فیزیکی مددجویان افزایش یابد.
به گفته وی، دراین موسسه که فعالیت خود را در خصوص ارتقای زندگی سالمندی مردان آغاز کرد، اکنون از ۱۵ سالمند مرد نگهداری می شود و در کنار آن ، ساختمانی سه طبقه با ظرفیت ۵۰ نفر برای نگهداری سالمندان زن در سال ۱۳۹۱ ساخته شده و هم اکنون ۴۰ سالمند زن در آن نگهداری می شوند.
وی افزود: در مرکز روزانه جهاندیده در مجموع ۵۶ سالمند زن و مرد از صبح تا عصر در کنار یکدیگر به جای ماندن در خانه و نگاه کردن به در و دیوار ، با حضور در کلاس های ورزشی، موسیقی، قرآن، تفسیر آیات، برنامه های شاد، تفریحی و اردویی اوقات خود را سپری می کنند.
مدیرعامل موسسه خیریه سالمندان استان مرکزی گفت: مرکز نگهداری و توانبخشی شبانه روزی سالمندان بانوان و آقایان ابراهیم آباد واقع در کیلومتر ۳۰ جاده تهران – اراک هم که فعالیت خود را در خصوص ارتقای زندگی سالمندان مرد آغاز کرد، اکنون ۸۰ سالمند مرد و ۲۰ سالمند زن را نگهداری می کند.
جهانبان افزود: این مراکز زیرپوشش اداره کل بهزیستی استان مرکزی فعالیت دارند و افراد سالمند پس از تشکیل پرونده و مراحل اداری و درمانی از سوی بهزیستی به مراکز نگهداری شبانه روزی ابراهیم آباد و یا روزانه جهاندیده معرفی می شوند.
به گفته وی ، ۶۰ درصد سالمندانی که به این مراکز مراجعه می کنند دچار بیماری آلزایمر یا زوال عقلی هستند و بقیه بیماری های صحبتی، حرکتی، بینایی، شنوایی و غیره دارند.
وی بیان کرد: بهزیستی حدود ۴۰ درصد از کل مبلغ نگهداری سالمندان را به صورت یارانه می پردازد و ۶۰ درصد بقیه آن توسط خیرین تامین می شود.
وی اظهارکرد: نگهداری از یک سالمند برای این مراکز ماهانه یک میلیون و ۵۰۰ هزار تومان هزینه دربردارد و این درحالی است که درمان ناشی از شکستگی های این افراد از عهده آنها که اکثرا خانواده های بی بضاعتی دارند، برنمی آید.
مدیرعامل موسسه خیریه سالمندان استان مرکزی گفت: ۳۵ نفرشامل خدمات، مراقبین، متخصص، پزشک، پرستار، کادر توانبخشی ، فیزیوتراپیست ، گفتاردرمان و غیره در مراکز نگهداری سالمندان روزانه جهاندیده و شبانه روزی ابراهیم آباد اراک مشغول فعالیت هستند.
جهانبان افزود: یک عده از افراد خیر متخصص، پزشک، آرایشگر، فعالیت در آشپزخانه و استحمام نیز به صورت داوطلبانه این مراکز را یاری می دهند.
وی بیان کرد: نگهداری هر سالمند به شش مترمربع فضا در مراکز شبانه روزی نیاز دارد و با توجه به زیربنای دو هزار و ۵۰۰ مترمربعی مرکز شبانه روزی ابراهیم آباد اراک که دو هزار مترمربع آن گنجایش نگهداری حداقل ۲۰۰ سالمند را دارد، هم اکنون یکصد سالمند شامل ۲۰ زن و ۸۰ مرد نگهداری می شوند.
*** انجمن آلزایمر استان مرکزی
مدیرعامل انجمن آلزایمر خیریه امام جواد (ع) استان مرکزی می گوید: این انجمن از سال ۱۳۸۸ با بیماران روانی به ثبت رسید و فعالیت خود را آغاز کرد، سپس در سال ۱۳۹۱ موافقت ایجاد انجمن سالمندان آلزایمری را از تهران اخذ کرد و برای نخستین بار یک مرکز نگهداری بیماران آلزایمری در اراک دایر و با پذیرش شش نفر سالمند آلزایمری زن مشغول فعالیت شد.
محمود زارعی گفت: پس از مدتی مرکز سالمندان آلزایمری زن تعطیل شد و مجوز نگهداری سالمندان آلزایمر مرد در سال ۱۳۹۲ اخذ گردید که همچنان دایر است و هم اکنون ۱۴ مرد سالمند مبتلا به بیماری آلزایمر در این مرکز به صورت شبانه روزی نگهداری می شوند.
وی افزود: انجمن آلزایمر استان مرکزی به موازات این اقدامات، از سال ۱۳۸۹ با استفاده از پزشکان متخصص و یک گروه علمی، هر هفته یک کلاس پیشگیری برای سالمندان اراکی برپا کرد که ظرف مدت چهار ماه ۱۲۳ سالمند آلزایمری ثبت نام شدند.
وی بیان کرد: برگزاری کلاس های پیشگیری برای سالمندان اراکی پس از یک وقفه چندساله ، از شهریورماه امسال مجددا با بهره گیری از روان شناسان مجرب در پاساژ مهدیه اراک از سر گرفته شد.
زارعی با تاکید براعلام آمادگی برای برگزاری این گونه کارگاه های آموزشی در تمام مدرسه ها و مساجد استان گفت: انجمن آلزایمر استان مرکزی دارای ۲۸ پرسنل شامل یک پزشک عمومی، یک پزشک متخصص اعصاب و روان، دو پرستار، چهار مشاور متخصص روانشناسی ، پنج کادر اداری و تعدادی خدمه ، آشپز و مراقب است.
وی افزود: حدود پنج هزار حامی نیز این انجمن را در طول سال با یک بار تا بیش از ۲۰ بار با کمک های نقدی و غیرنقدی یاری می دهند.
به گفته مدیرعامل انجمن آلزایمر خیریه امام جواد (ع) استان مرکزی، در حالی که روز جهانی آلزایمر ۲۱ سپتامبر مصادف با ۳۰ شهریورماه بوده است ، اما امسال از سوی سازمان انجمن آلزایمر جهانی از ششم سپتامبر تا هفتم اکتبر (۱۵ شهریورتا ۱۵ مهر) برای نخستین بار به عنوان «ماه جهانی آلزایمر در دنیا» اعلام شده است.
زارعی گفت: انجمن آلزایمر استان مرکزی از همین رهگذر؛ در اول اکتبر (نهم مهرماه امسال) که با عنوان ‘روز جهانی سالمند’ نامگذاری شده، عملیات ساختمانی خانه های سالمندان مردان و زنان را با حضور مسئولان استانی و شهرستان در شهرک گردوی اراک آغاز می کند.
وی افزود: این مجموعه در زمینی به مساحت دو هزار مترمربع در سه طبقه با زیربنای سه هزار و ۲۲۶ مترمربع ساخته می شود و هزینه احداث آن به مبلغ حدود ۳۰ میلیارد ریال توسط خیرین و حامیان تامین و پرداخت خواهد شد.
وی بیان کرد: با توجه به اینکه استان مرکزی جزو پنج استان پیر کشور محسوب می شود و استان های همجوار به خصوص لرستان که بیشتر سالمندان آن خواهان نگهداری در مراکز شبانه روزی هستند و آن استان فاقد مکان نگهداری است و همچنین افزایش شمار سالمندان در سال های آتی، می بایست فضاهای مناسب بیشتری پیش بینی و ایجاد شود که این امر با کمک مسئولان میسرخواهدشد.
زارعی گفت: هم اکنون داروهای مورد نیاز مددجویان زیرپوشش انجمن آلزایمر استان مرکزی توسط چهار داروخانه حامی در اراک به صورت رایگان تامین می شود و یکی از کارخانه های اراک نیز روزانه حدود ۶۰ پرس غذا به این مرکز در شهرک گردو تحویل می دهد.
وی در پایان از تمامی مسئولان استان مرکزی و به خصوص واحدهای صنعتی مادرتخصصی درخواست کرد که به عنوان حامی ؛ سالمندان آلزایمری این استان را مورد توجه جدی قرار دهند.

یادگیری نحوه برخورد با افراد سالخورده

چگونه می توان با سالمندان برخورد کرد به گونه ای که رضایت آن ها را جلب نمود ،آن ها چه نوع روحیاتی دارند و اطرافیان باید چگونه با آنان برخورد کنند تا بتوانند خرسندی این افراد را به دست بیاورند، رفتار و کلمات محبت آمیز می تواند هر سالمندی را خوشحال و راضی کند!

دکتر ربابه غفارتبریزی روان شناس اظهار کرد: سالمندان ممکن است هم از لحاظ فیزیولوژیکی و یا ذهنی دچار مشکل بشوند که گاهی به پرستار ویژه، دارو و درمان نیاز پیدا می کنند.
وی تصریح کرد: این دسته از افراد توقعاتشان بیشتر شده و رفتارهای کودکانه از خود بروز داده و گاهی حساس می شوند.
غفار تبریزی افزود: لازم است اعضای خانواده به گونه ای با آنها رفتار کنند که احساس مفید بودن و مشارکت پیدا کنند.
وی خاطرنشان کرد: بعنوان مثال خانواده ها با سالمندان مصاحبت کرده از تجربیات و نظرات آنها استفاده کرده و گاهی مسئولیتهای کوچک به آنها دهند.
غفارتبریزی عنوان کرد: سالمندان گاهی خاطرات را چند بار تکرار می کنند، در چنین مواقعی لازم است که ما تظاهر کرده که برای اولین بار آن را می شنویم و از خشونت به آنها جلوگیری کنیم.
وی اذعان داشت: گاهی نگهداری سالمندان در حد توان خانواده‌ها نیست بنابراین لازم است که آنها در خانه سالمندان نگهداری شوند.
این روان شناس تأکید کرد: در این اماکن نیاز به جامعه شناس و روان شناس برای این دسته از افراد ضروری است تا به آنها اهداف کوتاه یا بلند مدت داده شود. و امید به آینده در آنها افزایش پیدا کند.
وی یادآور شد: سالمندان در این اماکن باید با همدیگر تعامل زیادی داشته باشند و از خاطرات خویش با همدیگر صحبت کنند.
غفار تبریزی گفت: در خانه سالمندان، مشارکت این افراد ضروری بوده و همچنین مراقبان و پرستاران لازم است تا برنامه ریزی های تفریحی در آینده را به آنها اطلاع دهند.
وی توصیه کرد: می‌توان این دسته افراد را گاهی به پرورشگاهها برده یا بچه های پروشگاهی را به خانه سالمندان بیاورند تا با بروز احساس و عواطف به کودکان پرورشگاهی آنها از محبت های این بچه ها بهره‌مند شوند.
این روان شناس در پایان به خانواده ها تذکر داد: دیدار از سالمندان خویش را در فواصل معین در طی سال تکرار کنند.

پیشگیری از کم آبی در سالمندان

آب بدن مدام از طریق تبخیر از راه پوست، نفس کشیدن، ادرار و مدفوع دفع می شود و باید جایگزین شود. زمانی که مصرف آب با میزانی که دفع می شود، یکسان نباشد، فرد دچار کم آبی می شود. برای پیشگیری از بی آبی بدن در بزرگسالان، لازم است به چند نکته توجه کرد:

آب کافی؛

دمای بدن را تنظیم می کند.

آب، ۸۳درصد از خون را تشکیل می دهد.

آب به بدن کمک می کند تا ماده مغذی جذب شود.

مفصل ها را محافظت می کند.

۷۵درصد مغز را آب تشکیل می دهد.

باعث شادابی و سلامت پوست می شود.

به بدن کمک می کند غذا را به انرژی تبدیل کند.

از ارگان های حیاتی بدن محافظت می کند.

باعث کار منظم روده ها می شود.
علایم کم آبی؛

خشکی پوست، دهان ولب ترک خورده

چشم های فرو رفته

عفونت های مکرر ادراری

خستگی زودهنگام و سرگیجه

کم و تیره رنگ بودن ادرار
توصیه ها؛

در طول روز، آب کافی مصرف شود. به سالمندانی که نمی توانند به تنهایی آب بخورند، کمک کنید. چای، آب میوه و سوپ را نیز در برنامه غذایی آن ها، اضافه کنید.
خراسان

در دوره سالمندی مراقب این چهار بیماری عصبی باشید

پارکینسون بیماری نورودژنراتیو است؛ یعنی سلول های مغزی یا بافت مغزی عصبی تخریب می شوند.

به گزارش خبرنگار کلینیک گروه علمی پزشکی باشگاه خبرنگاران جوان؛ سالمندی دوره ای حساس از زندگی است که فرد را مستعد ابتلا به بیماری های زیادی می کند. بروز بسیاری از بیماری ها را می توان با معاینه های دوره ای به تاخیر انداخت یا به خوبی آنها را کنترل کرد ولی بیماری هایی هم هستند که دانشمندان با وجود سال ها مطالعات و تلاش، هنوز نتوانسته اند منابع بروز آنها شوند.

در این مطلب اشاره ای داریم به ۴ بیماری عمده مرتبط با سیستم مغز و اعصاب که انسان ها را در سنین بالا گرفتار می کنند. بیماری های مغز و اعصاب به ۲ گروه عمده تقسیم می شوند؛ بیماری هایی که مغز و نخاع را درگیر می کنند (مانند سکته مغزی، پارکینسون و زوال عقل) و بیماری هایی که اعصاب محیطی را درگیر می کنند (مانند ALS). در هر ۲ گروه بیماری هایی وجود دارد که بروزشان در سنین بالاتر بیشتر است.
سکته مغزی
بیماری های مغز و اعصاب در هر سنی ممکن است بروز کند ولی بعضی از بیماری ها اساس در سنین بالا و بعد از ۵۰ سالگی بروز می کنند. این بیماری ها هم انواعی دارند که گاهی در سنین پایین دیده می شوند. مثال خیلی ساده سکته مغزی است. گرچه این بیماری در سنین بالا بسیار شایع تر است ولی هرازگاهی می شنویم که جوانی دچار سکته مغزی شده است. سکته های مغزی به ۲ گروه کلی تقسیم می شوند؛ سکته هایی که به دلیل گرفتگی عروق با لخته رخ می دهند که مانع خونرسانی به مغز می شوند. این نوع از سکته ایسکمیک نام دارد.

گروه دوم سکته های هموراژیک یا خونریزی دهنده هستند. در این نوع از سکته، رنگ ها به دلیل بالابودن فشار خون پاره می شوند. اگر افراد مسن، فشار خون بالا و دیابت را کنترل نکنند و به مصرف سیگار، الکل و مواد مخدر ادامه دهند، دیواره های عروق سخت می شود و چربی در آن رسوب می کند. البته این پدیده در طولانی مدت اتفاق می افتد. به همین دلیل است که سکته های مغزی را در سنین بالا مشاهده می کنیم.

نتایج مطالعات نشان می دهد آقایان بیشتر از خانم ها دچار سکته مغزی می شوند. سن و جنسیت از مواردی هستند که قابل پیشگیری نیستند ولی با کنترل بیماری های زمینه ای و کاهش وزن و داشتن شیوه زندگی سالم می توان احتمال سکته مغزی را خیلی کاهش داد.
پارکینسون
پارکینسون بیماری نورودژنراتیو است؛ یعنی سلول های مغزی یا بافت مغزی عصبی تخریب می شوند. عواملی مانند التهاب، عفونت یا زمینه ارث و فامیلی و… نقشی در بروز بیماری پارکینسون ندارند. نکته بعدی و مهم تر این است که بیماری درمان ندارد و نمی توان جلوی تخریب فرایند سلولی ایجاد شده را گرفت. در بیماری پارکینسون بخشی از مغز به نام ماده سیاه که محل تجمع سلول های دوپامینرژیک است تخریب می شود.

کار این سلول ها تولید دوپامین است. با مردن سلول ها و متعاقب آن کاهش دوپامین مغز، علائم بیماری پارکینسون آشکار می شد. این اتفاق به طور عادی بعد از ۵۰ سالگی می افتد. با گذشت هر دهه از عمر شانس بروز بیماری پارکینسون خیلی زیاد می شود. تعداد معدودی از مبتلایان جوان هستند. این افراد پارکینسون از نوع ژنتیکی دارند و احتمال ابتلای اعضای خانواده به این بیماری وجود دارد.

زوال عقل
سردسته بیماری دمانس یا زوال عقل، آلزایمر است. این بیماری با افزایش سن ارتباط زیادی دارد. اولین علامت، اختلال حافظه است. البته اختلال حافظه ای جدی گرفته می شود که با کارکرد زندگی شخص تداخل ایجاد کند. یکی از شکایت های افراد سالمند به خصوص افرادی که به افسردگی مبتلا هستند، اختلال حافظه است. این افراد از اینکه مدام دچار فراموشی می شوند شکایت دارند. اختلال حافظه ای که روی زندگی روزمره تاثیری نگذارد چندان جدی محسوب نمی شود. یکی از نکته های برجسته این افتراق سالمندانی که دچار فراموشی می شوند از سالمندانی که آلزایمر دارند، این است که در اختلال حافظه معمولی بیمار شخصا به پزشک مراجعه می کند و از اینکه بعضی چیزها را فراموش می کند شکایت دارد. در حالی که مبتلایان به آلزایمر از فراموشی شان اطلاعی ندارند بلکه اطرافیان آنها را به پزشک ارجاع می دهند.

بیماران مبتلا به آلزایمر مشخصه دیگری هم دارند و وقتی از آن ها بپرسیم ناهار چه خوردید شروع به جمله سازی و حرف درآوردن از خود می کنند ولی افراد مسنی که دچار اختلال حافظه ناشی از افسردگی هستند در جواب سوال می گویند نمی دانیم و از ندانستن ناراحت هستند. سن بروز دمانس معمولا بعد از ۵۰ سالگی است. برخی افراد معتقدند فعالیت های مغزی مانند حل کردن جدول یا بازی شطرنج جلوی ابتلا به آلزایمر را می گیرد اما باید گفت این فعالیت ها باعث می شود از تعداد بیشتری از سلول های مغزی کار کشیده شود در نتیجه ذخیره سلول های فعال بیشتر است. اگر چنین افرادی دچار آلزایمر شوند با توجه به ذخایر سلولی شان، سرعت علائم و تشدید بیماری را به تاخیر می اندازند ولی این به آن معنا نیست که افراد تحصیل کرده به این بیماری مبتلا نمی شوند.
ALS
بیماری ALS بیماری ای است که در آن هسته دوم عصبی و الیاف بعدی که به عضلات پیام می رسانند تخریب می شوند. درنتیجه با گذشت زمان عضلات بدن بیمار تحلیل می رود و چون هسته های دوم عصبی مغز در ساقه مغز قرار دارند و به گردن و صورت عصب رسانی می کنند بیمار دچار اختلال در بلع و حرف زدن می شود. با کهنه تر شدن بیماری، عضلات تنفسی درگیر می شوند و بیمار دچار مشکلات تنفسی هم می شود.

این بیماران دچار لاغری دست و پا و کاهش قدرت آنها نیز می شوند و در نهایت فوت می کنند. آینده بیماری خوب نیست و بقای متوسط بیماران بعد از ابتلا ۵-۳ سال است. بیماران هیچ شکایتی از گزگز، مورمور و بی حسی اعضا ندارند. شکایت بیماران فقط از نظر ناتوانی در عضلات است. بیماری ALS درمان ندارد، بعد از ۵۰ سالگی بروز می کند و سیر بیماری نسبتا سریع است.

سیمرغ

« Previous PageNext Page »